E-ticaret İçin Online Pazar Araştırması Yapmanın 4 Adımı

E-ticarette de tıpkı fiziksel ticarette olduğu gibi, iş planını oluştururken pazar araştırması yapmanız zorunlu. E-ticarete başlamadan önce, kolayca online pazar araştırması yaparak hem ürün hem de sektörünüze nasıl bir talep olduğunu öğrenebilirsiniz. İster B2B ister B2C modeliyle iş yapın, online pazar araştırması size e-ticarette işinizin potansiyeli ile ilgili önemli bilgiler verecektir.

Fiziksel dünyada pazar araştırması yapmak zahmetli bir süreç. Oradan oraya koşturmalı, insanlarla yüz yüze görüşmeli, istatistik şirketlerinden yardım almalısınız. Ancak, online pazar araştırması için bunlara gerek yok. İnternet üzerinden, ücretsiz araçlarla kendi pazar araştırmanızı zahmetsiz şekilde yapabilirsiniz. Özellikle e-ticarette, tüm müşteriler ve rakipler internet üzerinde olduğundan online pazar araştırması, size pazarı en ideal şekilde görebilme imkanı tanıyacak. 

Online pazar araştırması nedir?

Pazar araştırması basitçe, ürününüzün hangi pazara ait olduğunu bulmak için veri toplama sürecidir. Bu süreçte potansiyel müşterilerinizin tüketim alışkanlıklarını, tercihlerini, harcamalarını gözlemler/değerlendirir ve ürününüzü/işinizi bu veriler ışığında gözden geçirir ve şekillendirirsiniz. Pazar araştırması, ayrıca rakiplerinizin kimler olduğunu ve pazarı ne kadar tatmin edebildiklerini de size gösterir. 

Online pazar araştırmasında da tüm bu veri toplama süreci internet üzerinden yapılır. Fiziksel dünyada uygulanan pazar araştırması tipleri (yüz yüze görüşmeler, anketler, davranış araştırmaları, mülakatlar vb.) bile, günümüz teknolojileri sayesinde internet üzerinde çok daha kolayca yapılabiliyor. 

Pazar araştırması türleri nelerdir?

Pazar araştırmasının temelde iki türü vardır. Bunlar, nicel (sayılabilen) ve nitel (sayılamayan) araştırmalardır. Bu araştırmaların farklarını ve her iki araştırma türünde de hangi tekniklerin kullanıldığını ise şu şekilde gruplandırabiliriz:

  • Nicel Araştırmalar

Bu tip araştırmalar, doğrudan sayısal veriler toplar ve bu veriler doğrultusunda kesin sonuçlar ortaya çıkarır. Bu tip araştırmaların içinde anketler, yüz yüze görüşmeler ve gözlemler bulunur.

  • Nitel Araştırmalar

Bu tip araştırmalarda elde edilmek istenen, kesin sonuçlar ortaya koyan verilerin aksine fikir verecek içgörüler elde etmektir. Nitel araştırma türleri içinde davranış araştırmaları, odak grup araştırmaları gibi yöntemler yer alır.

Online pazar araştırması yaparken kullanacağınız yöntemler nitel de olabilir nicel de. Biraz yukarıda dediğimiz gibi, gelişen teknoloji, fiziksel hayatta yapabileceğimiz birçok şeyi internet üzerinde de yapabilmemize olanak sağlıyor.

Online pazar araştırması nasıl yapılır?

Online pazar araştırması, yazının başında da dediğimiz gibi fiziksel dünyada bir pazar araştırmasından çok daha kolayca yapılabilir. E-ticarette satmayı düşündüğünüz ürünün potansiyel hedef kitlesi ve sektördeki rakipleriniz hakkında internette bulunan ücretsiz araçları kullanarak, birkaç basit adımda kendi pazar araştırmanızı kendiniz yapabilirsiniz. Online pazar araştırması yaparken takip etmeniz gereken 4 adım ise şunlar:

1- Anahtar kelime araştırması yapın

Eğer online pazar araştırması yaparken ürününüz ve sektörünüzle ilgili kolayca, veriye dayalı bilgi edinmek istiyorsanız keyword (anahtar kelime) araştırması yapabilirsiniz. Anahtar kelime araştırması için Google Anahtar Kelime Planlayıcı veya Ubersuggest gibi ücretsiz araçlardan faydalanabilirsiniz.

Anahtar kelime araştırması, size tüketicilerin internette neleri aratıp neleri aratmadığını gösterecek. Ürününüz veya işiniz hakkında çıkan arama sonuçları sizi tatmin etmediyse fikrinizi gözden geçirmek isteyebilir veya tam tersine arama sonuçları son derece tatmin ediciyse iş planınızda bir sonraki aşamaya geçmeyi değerlendirebilirsiniz.

Örneğin “pazaryeri entegrasyonu” kelimesini Ubersuggest’te arattığımızda, araç bize hem anahtar kelimenin aylık ortalama arama hacmini gösteriyor hem de konuyla alakalı başka anahtar kelimeler önererek onların da arama hacimlerini karşımıza çıkarıyor. 

Aracın önerdiği alternatif anahtar kelimeler, bize sattığımız ürün ile ilgili olabilecek alakalı anahtar kelime aramalarını gösteriyor. Siz de bu şekilde kendi anahtar kelime araştırmanızı kolayca ve ücretsiz olarak yapabilirsiniz.

2- Sosyal medya araştırması yapın

Sosyal medyada, satmayı düşündüğünüz ürün veya yer alacağınız sektör hakkında ne kadar hacim olduğunu inceleyebilirsiniz. Bu sayede hedef pazarın detaylarını ve bu pazarda bulunan kişilerin davranış şekillerini öğrenebilirsiniz. Bu araştırma, size ürünün/sektörün hedef kitlesi hakkında bilgi vereceği gibi işinizin ilerleyen aşamalarında pazarlama konusunda da büyük katkı sağlayacaktır.

Sosyal medya kanallarında ürün veya sektörünüzle ilgili anahtar kelimeleri ve hashtagleri aratabilirsiniz.

Özellikle Twitter‘da anahtar kelimeler ve kelime öbekleri,

Instagram‘da ve LinkedIn‘de hashtagler ile sonuç elde edebilirsiniz.

Sosyal medya araştırması ile hedef pazarınızda bulunan kişilerin nasıl bir dil kullandığını ve onlara nasıl bir dil ile hitap edebileceğinizi, nelerden hoşlandıklarını ve eğilimlerini öğrenebilirsiniz. Bu sayede de ürün açıklamalarınızı, reklamlarınızı ve sosyal medya paylaşımlarınızı şekillendirebilirsiniz.

3– Online pazaryerlerini inceleyin

Özellikle B2C modeli ile e-ticaret için pazar araştırması yapmanın belki de en etkili yolu, online pazaryerlerini incelemek. Tek tek online pazaryerlerini gezerek, hangi pazaryerinde hangi ürünlerin ne düzeyde satıldığını rahatlıkla araştırabilirsiniz.

Eğer Türkiye’de satış yapmayı planlıyorsanız GittiGidiyor, Hepsiburada, n11, Trendyol’u araştırabilir, yurt dışında satış yapacaksanız ise satacağınız ürünün türüne ve satış yapmayı düşündüğünüz bölgeye göre Amazon, AliExpress, Etsy vb. pazaryerlerini araştırabilirsiniz. Online pazaryerlerine dair daha kapsamlı bilgiyi “Online Pazaryeri Nedir? E-ticarette Online Pazaryerlerinin Avantajları” yazımızdan inceleyebilirsiniz.

Pazaryerlerini incelemek sizin için yalnızca bu platformlarda satış yapacaksanız değil, kendi e-ticaret sitenizi kuracaksanız da faydalı. B2B ürünleri B2C pazaryerlerinde satamayacağınız gibi, her B2B pazaryeri de her türlü ürünü satmaya müsait değildir (örneğin ikas gibi bir SaaS yazılımı AliBaba’da satamazsınız). Ancak, yine de bu platformları incelemenin size dolaylı yoldan getirisi olacaktır.

Örneğin ikas’ı ele alalım. B2C online pazaryerlerinde ikas pazaryeri entegrasyonunu doğrudan satamayız. Ancak farklı pazaryerlerinde dükkanları bulunan satıcıları, yani ikas’ın potansiyel kullanıcılarını tespit edebiliriz.

4- Rakiplerinizi araştırın

E-ticarette rakiplerinizin kimler olduğunu öğrenmeniz çok önemli. Rakiplerinizin kimler olduğunu, yalnızca Google aramasıyla bile öğrenebilmek mümkün. Tabii rakiplerinizin kimler olduğunu bilmiyor veya rakiplerinizi yanlış belirlemiş olabilirsiniz. Rakiplerinizi doğru belirleyebilmek için Google’da sektörünüzle/ürününüzle alakalı anahtar kelimeleri aratmanız gerekiyor.

Örneğin, sattığınız ürün bir SaaS hizmet olan pazaryeri entegrasyonu ise Google’da “pazaryeri entegrasyonu” anahtar kelimesini aratarak aynı sektördeki rakiplerinizin kimler olduğunu görebilir ve rakiplerinizin web sitelerini inceleyebilirsiniz.

Rakiplerinizi Google’da aratmak, size birkaç önemli sorunun cevabını verecek. Bu sorular:

  • Pazarın net bir sahibi var mı?
  • Pazarda rakip sayısı nedir, rekabet doygunluğa ulaşmış mı?
  • Müşterilerinize rakiplerinizde olmayan ne sunabilirsiniz?

Unutmayın ki hiçbir ürün rakipsiz değildir. Her sektör ve kategoride rakibi olmayan bir ürün veya hizmet bulamazsınız. Önemli olan rakipleri doğru belirleyip, onların ürün/hizmetindeki eksikliği kendi ürün/hizmetinizde giderebilmektir. Rekabete en basit örneği pazaryerleri üzerinden bile verebiliriz. Trendyol, GittiGidiyor, n11 ve Hepsiburada, bakıldığında hem satıcılara B2B olarak hem de müşterilere B2C olarak aynı hizmetleri sunuyorlar.

Ama aslında biraz daha derinlemesine incelendiğinde, bu pazaryerlerinin hem B2B hem de B2C olarak birbirlerinden ufak da olsa farklılıkları olduğu göze çarpıyor. Örneğin Hepsiburada satıcılara toptan ürün sağlama seçeneği de sunuyor. Veya elektronik ürün satın almak isteyen müşteriler n11’i tercih ederken, Trendyol’un nişi daha ziyade moda ve tekstil üzerine.

ikas ile pazaryeri yönetimi çok kolay!

Online pazaryerlerinde e-ticaret yapıyorsanız, ikas pazaryeri entegrasyonu ile mağazalarınızın yönetimini kolaylaştırın. İster tek ister birden fazla pazaryerinde satış yapıyor olun, ikas kullanarak ürün listeleme, stok güncelleme, sipariş etiketi ve fatura hazırlama süreçlerinizi kolaylaştırabilirsiniz. Böylelikle zamandan, paradan ve efordan tasarruf edebilirsiniz.

ikas’ı 14 gün ücretsiz denemek için tıklayın!

E-ticaret hakkında ilginizi çekebilecek diğer yazılarımız:

Online Pazaryeri Nedir? E-ticarette Online Pazaryerlerinin Avantajları

Dropshipping Nedir? Dropshipping Nasıl Yapılır? Kapsamlı Rehber

Pazaryeri API Bilgilerine Nasıl Ulaşılır?